Dynia

dr n. med. Dominika Wnęk, dietetyk

Zbliża się czas jesienno-zimowy i ponownie będzie można częściej przyrządzać dynię. Dynie, które oglądamy na straganach, różnią się zarówno kolorem, jak i kształtem. Mogą być pomarańczowe, żółte, ciemnozielone, zielone w paski, gładkie bądź z wyraźnie zaznaczonymi rowkami.

dynia
Fot. Pixabay.com

Istotne, że dynia ładnie wygląda nie tylko na talerzu. Okazuje się, że zawiera liczne składniki mineralne i witaminy w ilościach często przekraczających te, które znajdują się w warzywach spożywanych znacznie częściej.

Wartość odżywcza dyni

Dynia jest niskokaloryczna – 100 g dostarcza około 28 kcal – choć trzeba pamiętać, że wartość ta jest uzależniona od odmiany oraz warunków klimatyczno-hodowlanych, w których dojrzewała. Ponadto zawiera liczne składniki mineralne, takie jak: potas, wapń, fosfor, żelazo i magnez. Ilość potasu w 100 g dyni jest zbliżona do tej, która znajduje się w 100 g pomidorów. Potas jest niezbędny do utrzymania równowagi kwasowo-zasadowej, a także bierze udział w przewodzeniu impulsów nerwowych oraz kontroli pracy mięśni.

Dynia zawiera też witaminy: A, E, B1, B2 oraz witaminę B3. Witamina A pełni w organizmie człowieka wiele funkcji. Przede wszystkim jest niezbędna w procesie widzenia, wspomaga zdolności regeneracyjne komórek oraz działa ochronnie na błony śluzowe i nabłonek. Dzięki swoim właściwościom przeciwutleniającym chroni przed działaniem wolnych rodników.

Witamina E, podobnie jak witamina A, odgrywa w organizmie rolę przeciwutleniacza i ze względu na swoje właściwości antyoksydacyjne opóźnia proces starzenia. Z kolei witaminy z grupy B są odpowiedzialne przede wszystkim za właściwe funkcjonowanie układu nerwowego.

Szczególnie cenione są dynie o pomarańczowym miąższu, które cechuje znaczna zawartość karotenów, głównie α-karotenu, ß-karotenu oraz luteiny. Dynia jest także źródłem błonnika pokarmowego – 100 g dyni zawiera go 2,8 g. Należy również podkreślić, że dynia, która ma małą zdolność wiązania azotanów z gleby, jest ważnym i bezpiecznym produktem w żywieniu dzieci.

Jakie właściwości mają pestki dyni?

Pestki dyni stanowią skondensowane źródło składników odżywczych, w tym witamin i składników mineralnych. Choć są bardzo kaloryczne, warto pomyśleć, jak je włączyć do jadłospisu. Ich duża kaloryczność wynika głównie z tego, że dostarczają znacznych ilości tłuszczu, a także białka.

Pestki dyni są także dobrym źródłem błonnika pokarmowego – 100 g tego produktu dostarcza 5,3 g błonnika. Wśród składników mineralnych warto zwrócić uwagę na ogromną zawartość magnezu, przewyższającą ilości znajdujące się w nasionach słonecznika, orzechach włoskich, laskowych i migdałach. Magnez wpływa na właściwe funkcjonowanie układu nerwowego, odpręża i uspokaja. Wykazuje także działanie rozkurczające i normalizujące ciśnienie krwi. Pestki dyni są również doskonałym źródłem żelaza; 100 g pestek dyni dostarcza 15 g żelaza, które uczestniczy w powstawaniu czerwonych krwinek. Ponadto bierze udział w syntezie DNA oraz powstawaniu niektórych hormonów i neuroprzekaźników. Ponieważ w pestkach dyni znajduje się żelazo niehemowe, warto do pestek dyni dołączyć produkty bogate w witaminę C, która zwiększy jego wchłanianie. Kolejne istotne składnik to potas i fosfor.

Pestki dyni są źródłem tryptofanu, aminokwasu biorącego udział w syntezie serotoniny, i zawierają fitosterole. Związki te zmniejszają stężenie cholesterolu we krwi, a także działają łagodząco na objawy towarzyszące przerostowi gruczołu krokowego. Dodatkowo pestki dyni dzięki zawartości kukurbitacyny działają porażająco na układ nerwowy pasożytów i znajdują zastosowanie w leczeniu chorób pasożytniczych.

Pamiętaj!

Neutralną w smaku dynię można dodawać do potraw przyrządzonych zarówno na słodko, jak i na słono. Doskonale nadaje się do zapiekania z innymi warzywami oraz wykorzystania jako składnik kremowych zup. Można ją dodawać do ciast i racuchów.

Piśmiennictwo:

Medical News Today
Kurzeja E., Synowiec A., Stec M. i wsp.: Ocena potencjału antyoksydacyjnego soków z wybranych warzyw z rodziny dyniowatych. Bromat. Chem. Toksykol. XLIV, 2011; 3: 911–915.
Data utworzenia: 30.08.2016
DyniaOceń:
(5.00/5 z 2 ocen)
Wysłanie wiadomości oznacza akceptację regulaminu

Publikacje, którym ufa Twój lekarz

Medycyna Praktyczna jest wiodącym krajowym wydawcą literatury fachowej. 98% lekarzy podejmuje decyzje diagnostyczne lub terapeutyczne z wykorzystaniem naszych publikacji.

Zaprenumeruj newsletter

Na podany adres wysłaliśmy wiadomość z linkiem aktywacyjnym.

Dziękujemy.

Ten adres email jest juz zapisany w naszej bazie, prosimy podać inny adres email.

Na ten adres email wysłaliśmy już wiadomość z linkiem aktywacyjnym, dziękujemy.

Wystąpił błąd, przepraszamy. Prosimy wypełnić formularz ponownie. W razie problemów prosimy o kontakt.

Jeżeli chcesz otrzymywać lokalne informacje zdrowotne podaj kod pocztowy

Nie, dziękuję.

Aktualności

  • Miłkowski: trzeba edukować o zdrowym żywieniu, można rozmawiać o podatku cukrowym
    Trzeba edukować społeczeństwo o znaczeniu zdrowego żywienia, by zredukować spożycie niektórych produktów, m.in. cukru. Można rozmawiać na temat ewentualnej możliwości wprowadzenia tzw. podatku cukrowego - powiedział w środę wiceminister zdrowia Maciej Miłkowski.
  • Epidemia otyłości skraca życie Polaków
    Polacy od dzieciństwa nieprawidłowo się odżywiają i za mało ruszają. Między innymi dlatego żyją znacznie krócej, niż na przykład Szwedzi – mówili podczas wspólnej konferencji specjaliści z Instytutu Matki i Dziecka oraz Instytutu Kardiologii.
  • Truskawki najlepsze dla polskich kibiców
    Dr Lucyna Pachocka, kierownik Ogólnopolskiego Centrum Dietetyki w Instytucie Żywności i Żywienia, zaleca kibicom sekundującym polskiej reprezentacji piłkarskiej, aby siedząc przed telewizorem sięgnęli po polskie truskawki lub czereśnie.

Lekarze odpowiadają na pytania

Zadaj pytanie ekspertowi:

Wysłanie wiadomości oznacza akceptację regulaminu